Бүгін Байқоңыр ғарыш айлағының құрылғанына 71 жыл. КСРО Қорғаныс министрлігінің ғылыми-сынақ полигоны ретінде іргесі қаланған нысан бүгінде әлемдік ғарыш тарихының ажырамас бөлігіне айналды. Айлақты салу жөніндегі шешім 1955 жылы қабылданған.

Құрылысқа генерал-майор Георгий Шубников жетекшілік еткен. Барлық жұмыс құпия жағдайда жүргізілді. 1957 жылдың 15 мамырында алғашқы ұшыру кешені іске қосылып, Р-7 зымыраны көкке самғады. Арада көп уақыт өтпей , 4 қазанда Жердің алғашқы жасанды серігі орбитаға ұшырылды. Ал Юрий Гагариннің адамзат тарихындағы тұңғыш ғарыш сапарынан кейін айлақ атауы бүкіл әлемге мәлім болды.

Ғарыш айлағын орналастыру үшін бірнеше өңір сараланған. Марий автономиялық республикасы, Дағыстан, Астрахань облысы және Қазақ КСР-інің Қызылорда аймағы қарастырылды. Ақырында таңдау Қазақстанның шөлейт өңіріне түсті. Халық сирек қоныстанған, теміржол желісі бар, Сырдарияның суы қолжетімді, радиобасқару жүйесін орналастыруға қолайлы болды.

Бас конструктор Сергей Королев те Қызылқұм аумағын қолдады. Оның пайымынша, экваторға жақын орналасу зымыран ұшыру кезінде жердің айналу жылдамдығын тиімді пайдалануға мүмкіндік береді.

Қазір Байқоңырда Қазақстан мен Ресейдің бірлескен жобасы жүзеге асырылуда. №45 алаң жаңғыртылып, жаңа буындағы «Союз-5» зымырандарын ұшыруға бейімделіп жатыр. Зымыран алғашқы сапарына дайын екені айтылды.

Байқоңыр – әлемдегі ең ірі ғарыш айлағы. Осы жерден бүгінге дейін 5 мыңнан астам зымыран көкке көтерілген. Жеті онжылдықтан асқан тарихы бар айлақ әлі де ғарыш саласының басты нүктелерінің бірі болып отыр.