Қазақстанда жыл сайын шамамен 1 800 әйелге жатыр мойны обыры диагнозы қойылады. Өкінішке қарай, жыл сайын шамамен 600 адам осы аурудан қайтыс болады.

Денсаулық сақтау министрлігінің мәліметінше, әйелдер арасындағы онкологиялық аурулар құрылымында жатыр мойны обыры сүт безі обырынан кейін екінші орында тұр. Аурудың даму қаупі, әсіресе 40 жастан кейін, айтарлықтай артады.

Қазақстанда жатыр мойны обырын ерте анықтауға бағытталған ұлттық скринингтік бағдарлама іске асырылып келеді. Бұл бағдарлама ісік алды жағдайларды және аурудың бастапқы кезеңдерін анықтауға мүмкіндік береді. Ерте кезеңде анықталған жағдайда ауру толық емделуі мүмкін.

Клиникалық тәжірибеден мысал: 50 жастағы әйелде жатыр мойнының преинвазивті обыры жоспарлы профилактикалық тексеру барысында анықталған. Пациентке Ұлттық ғылыми онкология орталығында лапароскопиялық әдіспен радикалды хирургиялық ем жүргізілген. Операция барысында жатыр мойнымен бірге аналық бездер мен жатыр түтіктері алынған. III дәрежелі семіздікке байланысты операция техникалық тұрғыдан күрделі болғанымен, аз инвазивті лапароскопиялық әдіс асқыну қаупін төмендетіп, қалпына келу кезеңін қысқартқан. Пациентті операциядан кейін 3–4 тәулік ішінде шығару жоспарланған.

Министрлік атап өткендей, жатыр мойны обыры ерте анықталып, уақтылы емделсе, толық жазылады. Аурудың алдын алу да мүмкін: адам папилломасы вирусына қарсы вакцинация жатыр мойны обырын болдырмаудың тиімді тәсілдерінің бірі болып саналады. Бұл шара Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының жаһандық стратегиясы аясында жүзеге асып келеді және әлемнің 148 елінде қолданылады.

Қазақстанда қыз балаларға АПВ қарсы иммундау 2024 жылдан бастап Профилактикалық егулердің ұлттық күнтізбесі бойынша жүргізіліп жатыр. Сонымен қатар, елде инсульт пен обырды ерте анықтауға арналған ЖИ-сервистер кеңейтілуде.