Әлеуметтік желілерде шетелге барған қазақстандықтарға ақша ұсынып, олардың электронды цифрлық қолтаңбасын (ЭЦҚ) пайдалануды сұрайтын хабарландырулар көбейген. Мамандар мұндай ұсыныстардың қауіпті екенін ескертеді, — деп хабарлайды «Dalamedia» ақпараттық порталы.

Threads желісінде «биыл шетелге шыққандар керек, ақысы төленеді» деген мазмұндағы бірнеше хабарлама тараған. Онда 5-10 минут ішінде 15-25 мың теңгеге дейін табыс табуға болатыны жазылған. Хабарландыру авторлары бұл әрекеттің қауіпсіз екенін айтып, Қазақстан азаматы болу және Дубай, Таиланд, Түркия сияқты елдерде болған талаптарын көрсеткен.

Журналистер хабарландырулардың біріне хабарласып, ЭЦҚ не үшін қажет екенін сұраған. Қоңырауға жауап берген адам мұның шетелден әкелінген ұялы телефондарды тіркеу үшін жасалатынын айтқан. Оның сөзінше, соңғы бір жыл ішінде Қытай, Ресей, Өзбекстан және Қырғызстаннан басқа шетел мемлекеттеріне барған азаматтар қажет екен.

Сондай-ақ ол бұл әрекеттің ешқандай салдары жоқ екенін айтып, барлық процесті азамат өзі бақылай алатынын жеткізген. Қызмет үшін 25 мың теңге төлеуге дайын екенін, ал таныстарын тартқаны үшін қосымша 5 мың теңге беретінін мәлімдеген.

Алайда Жасанды интеллект және цифрлық даму министрлігіне қарасты Телекоммуникациялар комитеті мұндай ұсыныстардан бас тартуға шақырды.

Ведомствоның мәліметінше, телефон құрылғыларын белгіленген тәртіппен тексеру кезінде ЭЦҚ кілтін, оның құпиясөзін және жеке деректерді үшінші тұлғаларға беру талап етілмейді.

«Әлеуметтік желілерде басқа адамның ЭЦҚ-сын немесе жеке деректерін пайдаланып, сыйақы үшін верификация жасап беру туралы ұсыныстар белгіленген тәртіпке сәйкес келмейді. Бұл қолданыстағы талаптарды айналып өту әрекеті болуы мүмкін», — деп түсіндірді комитет өкілдері.

Министрлік мұндай әрекеттер заң алдында жауапкершілікке әкелуі мүмкін екенін ескертті. Егер азамат өзінің ЭЦҚ-сы рұқсатсыз пайдаланылғанын байқаса, Ұлттық куәландырушы орталыққа хабарласып, қолданыстағы кілттердің күшін жойып, жаңасын рәсімдеуі қажет.

Мамандардың айтуынша, адамның атына тіркелген телефон кейін алаяқтық әрекеттерде немесе заңсыз операцияларда қолданылуы мүмкін. Сондықтан жеке деректер мен ЭЦҚ мәліметтерін бөгде адамдарға беру үлкен қауіп тудырады.