Жүкті әйелдерге МӘМС арқылы қандай медициналық қызметтер тегін көрсетіледі?
Қазақстанда жүкті әйелдердің медициналық тексеруден өтуі мен босануына байланысты бірқатар қызмет мемлекет есебінен көрсетіледі. Жеке клиникаларда жүктілікті тоғыз ай бойы жүргізу бірнеше жүз мың теңгеге түсуі мүмкін. Ал мемлекеттік медициналық ұйымдарда МӘМС және тегін медициналық көмектің кепілдік берілген көлемі аясындағы қызметтерді ақысыз алуға болады. Бұл туралы «Dalamedia» ақпараттық порталы хабарлайды.
Жеке клиникаларда медициналық қызмет қанша тұрады?
Жеке медициналық орталықтарда жүктілікті жүргізу пакеті орта есеппен 250–450 мың теңге аралығында. Оның құрамына тоғыз ай бойы акушер-гинекологтың қабылдауы кіреді.
Зертханалық талдауларға 80–120 мың теңге, үш рет жасалатын ультрадыбыстық зерттеу мен пренаталдық скринингке 45–75 мың теңге жұмсалуы мүмкін. Ал үш-төрт бейінді маманның кеңесі шамамен 30–50 мың теңгеге түседі.
Жеке клиникада бес күн стационарда емделу, дәрі-дәрмек пен палата шығынын қосқанда, 150–250 мың теңге болуы ықтимал.
Жеке перзентханада табиғи жолмен босану құны 350–600 мың теңге аралығында болса, кесарь тілігі 500–900 мың теңгеге жетеді.
Мемлекеттік медициналық ұйымдарда аталған қызметтердің МӘМС немесе тегін медициналық көмектің кепілдік берілген көлеміне кіретін түрлері белгіленген талаптарға сәйкес ақысыз көрсетіледі. Нақты қызметтер тізімі медициналық көрсетілімдер мен сақтандыру мәртебесіне байланысты.
Жүкті әйел үшін МӘМС жарнасын кім төлейді?
Жарнаны төлеу тәртібі әйелдің жұмыс істейтініне, кәсіпкерлік мәртебесіне және заңда белгіленген жеңілдік санатына жататынына байланысты.
Ресми жұмыс істейтін әйелдер. Қолданыстағы тәртіп бойынша қызметкердің жалақысынан МӘМС жарнасы ретінде 2% ұсталады. Бұған қоса, жұмыс беруші өз қаражатынан 3% мөлшерінде аударым жасайды. Төлемдер белгіленген шектерді ескере отырып есептеледі.
Жұмыс істемейтін жүкті әйелдер. Заңда көзделген жеңілдік санатына жататын әйелдер үшін МӘМС жарнасын мемлекет төлейді. Ол үшін медициналық ұйымға жүгініп, жүктілік бойынша есепке тұрған жөн. Әйелдің мәртебесі мемлекеттік ақпараттық жүйелердегі мәліметтер негізінде анықталады.
Жеке кәсіпкерлер. Белсенді жеке кәсіпкерлігі бар әйелдің нақты табысы болмаса да, оның кәсіпкерлік мәртебесі сақталса, міндетті төлемдер туындауы мүмкін. 2026 жылы жеке кәсіпкерлердің МӘМС жарнасы айына 5 950 теңгені құрайды. Алайда жеңілдік санатына жату мүмкіндігі қолданыстағы талаптар мен мемлекеттік жүйелердегі деректерге байланысты анықталады.
Азаматтық-құқықтық сипаттағы шартпен жұмыс істейтіндер. Мұндай шарт бойынша табыс алатын азаматтар үшін МӘМС жарнасын салық агенті ұстап, қорға аударады. Жарна мөлшері белгіленген есептеу шегіндегі табыстың 2%-ын құрайды.
Белсенді жеке кәсіпкерлігі бар әйелдер нені ескеруі керек?
Егер әйел іс жүзінде кәсіпкерлікпен айналыспаса да, оның атына тіркелген жеке кәсіпкерлік ресми түрде жабылмаса немесе қызметі тоқтатылмаса, бұл МӘМС мәртебесіне әсер етуі мүмкін.
Мұндай жағдайда кәсіпкерлік мәртебесін және міндетті төлемдер бойынша берешектің бар-жоғын тексерген дұрыс. Егер кәсіпкерлік қызмет тоқтаған болса, заңда белгіленген тәртіппен оны уақытша тоқтату немесе толық жабу мәселесін қарастыруға болады.
Өтінішті электрондық үкімет порталы немесе Мемлекеттік кірістер комитетінің электрондық сервистері арқылы беруге болады. Бірақ шешім қабылдамас бұрын салықтық міндеттемелер мен оның ықтимал салдарын нақтылап алған жөн.
Жеке кәсіпкерлікті уақытша тоқтату немесе жабу сақтандырылған мәртебе бірден беріледі дегенді білдірмейді. Ол үшін қолданыстағы талаптар мен мемлекеттік жүйелердегі мәліметтер ескеріледі.
Сақтандыру мәртебесі жоқ жүкті әйел медициналық көмексіз қала ма?
МӘМС жүйесінде сақтандырылған мәртебесінің болмауы жүкті әйелге барлық медициналық көмек көрсетілмейді деген сөз емес.
Тегін медициналық көмектің кепілдік берілген көлемі аясында жүктілікті растау, алғашқы медициналық көмек алу және есепке тұру сияқты қызметтер көрсетіледі. Бұл көмекті алу үшін МӘМС мәртебесінің болуы міндетті емес.
Ал МӘМС пакетіне кіретін бейінді мамандардың консультациясы, пренаталдық скрининг және басқа да қызметтерді алу үшін сақтандырылған мәртебесі талап етілуі мүмкін.
Егер әйел жұмыс істемесе және заңда белгіленген жеңілдік санатына жатса, оның жарнасын мемлекет төлейді. Мәртебе тиісті мәліметтер ақпараттық жүйелерге енгізілгеннен кейін анықталады.
Болашақ аналарға қандай кеңес беріледі?
Медициналық көмекті уақытылы алу үшін жүкті әйелдерге мына қадамдарды орындаған жөн:
- Тіркелген емханаға барып, жүктілік бойынша есепке тұру.
- МӘМС мәртебесін eGov.kz порталы, Әлеуметтік медициналық сақтандыру қорының сервистері немесе SaqtandyryBot Telegram-боты арқылы тексеру.
- Атыңызда жеке кәсіпкерлік тіркелген болса, оның мәртебесі медициналық сақтандыруға қалай әсер ететінін анықтау.
- Қосымша ақпарат қажет болған жағдайда Әлеуметтік медициналық сақтандыру қорына немесе 1414 байланыс орталығына хабарласу.
Жүкті әйелдердің өз құқықтарын біліп, медициналық қызметтердің қайсысы тегін көрсетілетінін алдын ала анықтағаны маңызды. Бұл негізсіз шығындардың алдын алып, қажетті медициналық көмекті уақытында алуға мүмкіндік береді.