Жеке деректер неге қолды болып жатыр – Министрлік басты себептерді ашып айтты
Қазақстанда азаматтардың жеке деректерінің заңсыз таралуы мен ақпараттық қауіпсіздікке қатысты шағымдар азаяр емес. Бұл туралы Қазақстан Республикасының Жасанды интеллект және цифрлық даму министрлігі мәлім етті. Ведомствоға дербес деректердің таралуы, заңсыз жариялануы және киберқауіпсіздікке байланысты түрлі өтініштер тұрақты түрде түсіп отырғаны айтылады, –деп хабарлайды «Dalamedia» ақпараттық порталы.
Министрліктің жүргізген талдауына сәйкес, жеке мәліметтердің сыртқа шығуына бірнеше негізгі себеп әсер етіп отыр. Атап айтқанда, кей жағдайларда үшінші тұлғалардың жүйелерге рұқсатсыз қол жеткізуі, ақпараттық инфрақұрылымның жеткілікті деңгейде қорғалмауы, сондай-ақ азаматтардың өз деректерін интернетте бақылаусыз қалдыруы жиі кездеседі.
Ведомство деректердің көп жағдайда интернет-сервистерде, әлеуметтік желілер мен мессенджерлерде таралатынын атап өтті. Бұдан бөлек, фишингтік сайттар мен жалған қосымшалар да азаматтардың жеке ақпаратын иемденудің кең тараған тәсіліне айналған.
Қазір интернет кеңістігі тұрақты бақылауда. Уәкілетті органдар күмәнді ресурстарды қадағалап, қажет болған жағдайда материалдарды құқық қорғау және арнайы органдарға жолдап отырады. Сонымен бірге мемлекеттік органдар мен ұйымдардың ақпараттық жүйелерінің қауіпсіздігі тұрақты тексерістен өтеді.
Министрлік дербес деректерді қорғау талаптарын бұзғандарға заң аясында жауапкершілік қарастырылғанын еске салды. Соңғы жылдары бұл бағыттағы әкімшілік бақылау күшейтілген.
Азаматтардың жеке мәліметін қорғау мақсатында бірқатар жаңа тетіктер де енгізіліп жатыр. Олардың қатарында «СТОП-кредит» қызметі, сондай-ақ CITIZENSEC.KZ және NOMAD GUARD платформалары бар. Сонымен бірге биометриялық сәйкестендіру жүйесін кеңінен қолдану мен электрондық цифрлық қолтаңбаны заңсыз пайдалану жағдайларына тосқауыл қою бағытында жұмыстар жүріп жатыр.
Егер азамат өз деректерінің таралғанын немесе заңсыз қолданылғанын байқаса, уәкілетті органдарға немесе құқық қорғау мекемелеріне жүгінуіне болады. Түскен әрбір өтініш заң аясында қаралып, қажет болған жағдайда тексеру жүргізіледі.
Қазіргі таңда министрлік дербес деректерді қорғау саласындағы заңнаманы жетілдіруді жалғастырып отыр. Жаңа өзгерістер аясында ірі операторларды есепке алу, деректерді қорғау талаптарын күшейту, ақпаратты жасыру және хэштеу тетіктерін кеңейту, сондай-ақ жаппай дерек жүктеуге шектеу енгізу мәселелері қарастырылуда.